Waarom vroeg plannen scheelt
De bouwer biedt meestal een meer- en minderwerklijst aan. Daarop staat wat u extra kunt laten doen of kunt laten weglaten, met de prijs. Vereniging Eigen Huis raadt aan die lijst op te vragen vóór u de koop-/aannemingsovereenkomst tekent. Dan kunt u nog onderhandelen over het werk en de prijzen.
Tekent u het meerwerk later, let dan op de sluitingsdatum. Na die datum accepteert de aannemer volgens Vereniging Eigen Huis meestal geen meerwerk meer. Vraag de bouwer wat de uiterste datum is.
Werk dat u buiten de bouwer om laat doen, kan vaak pas na de oplevering. Dan komen er kosten bij voor hak- en breekwerk en afwerking, en kan er discussie ontstaan over wie aansprakelijk is voor gebreken. Meerwerk dat u bij de bouwer afspreekt, valt onder de garantie en waarborg van SWK, Woningborg of BouwGarant als de woning daaronder wordt gebouwd.
Leidingen, inbouwdozen en groepen in de meterkast zitten na de oplevering in de muur en de vloer. Een lichtpunt of stopcontact op een andere plek vraagt dan frezen, stucen en schilderen. Tijdens de bouw is het een regel op de meerwerklijst.
Lichtpunten en schakelaars: uw lichtplan
Vereniging Eigen Huis wijst erop dat de plaats van lichtpunten en wandcontactdozen op de tekening vaak onvoldoende duidelijk is. Dan blijkt later dat een grote kast niet past omdat er een schakelaar zit.
Teken uw meubels op schaal op de plattegrond en zet per ruimte de lichtpunten erbij. Denk aan een lichtpunt boven de eettafel, wandlichtpunten, licht in de trap en buitenlicht aan de achtergevel. Kies daarna waar de schakelaars komen, bij elke deur waar u binnenkomt.
Wilt u later slimme schakelaars of dimmers, vraag dan om diepe inbouwdozen. Een slimme module achter de schakelaar heeft ruimte nodig.
Wilt u liever licht dat vanzelf aangaat, dan staat een bewegingsmelder in plaats van een schakelaar soms op de meerwerklijst.
Nulleider in de schakeldozen
Veel slimme modules achter een schakelaar hebben een nulleider nodig. De Shelly 1PM Gen3 en de Shelly Plus 1PM hebben die nodig. De Shelly Dimmer Gen3 kan zonder, maar heeft dan bij lampen onder 20 W een bypass nodig, en de beveiligingen werken dan mogelijk niet goed.
Vraag de bouwer daarom om in elke schakeldoos een nulleider mee te nemen. Leg het schriftelijk vast als het niet in de technische omschrijving staat.
Extra wandcontactdozen
Kijk per ruimte waar de tv, het bureau, de nachtkastjes en de keukenapparaten komen. Zet daar een dubbele wandcontactdoos. Ook de hoogte van de wandcontactdozen kunt u in de technische omschrijving laten opnemen.
Denk aan plekken die u nu nog niet gebruikt: bij het raam voor een gordijnmotor, in de gang voor een robotstofzuiger, op zolder voor een ontvochtiger en buiten aan de achtergevel.
Netwerkkabel naar elke ruimte
Een vaste netwerkkabel hangt niet af van het wifi-bereik. Handig voor een tv, een computer, een extra wifi-punt op de verdieping of een slimme centrale. Op de meerwerklijst heet dat vaak een loze leiding met bedrading voor internet.
Kies één plek waar alle kabels samenkomen. Dat is meestal de meterkast of een kast ernaast, met een stopcontact voor de router en een switch. Laat vanaf die plek een kabel trekken naar de woonkamer, elke slaapkamer, de werkplek en de zolder.
Ruimte in de meterkast
Vraag om reservegroepen en ruimte in de groepenkast. Een groot apparaat zoals een thuisbatterij krijgt een eigen groep. Kenniscentrum Duurzaam Leven, het vroegere Milieu Centraal, schrijft dat vakmensen een thuisbatterij volgens de NEN 1010 op een aparte groep in de meterkast aansluiten, niet op een stopcontact.
Laat ook een paar loze leidingen vanaf de meterkast lopen naar plekken waar u later iets verwacht, zoals de zolder, de garage of de buitengevel. Een extra wandcontactdoos in de meterkast is handig voor een P1-meter, een router of een slimme centrale.
Laadpaal, thuisbatterij en zonnepanelen
Een laadpaal staat soms compleet op de meerwerklijst, met de elektrakabel. Wilt u nog geen laadpaal, vraag dan om een loze leiding van de meterkast naar de plek op de oprit of aan de gevel waar de paal later komt, en om een reservegroep.
Voor een thuisbatterij geeft Kenniscentrum Duurzaam Leven deze punten: een goed geventileerde plek (een kast is dat niet), niet in een loop- of vluchtroute, en een rook- en koolmonoxidemelder erbij. Het kenniscentrum schrijft ook dat een thuisbatterij op dit moment niet helpt om geld te besparen. Wilt u er later een, reserveer dan nu de plek en de groep.
Extra zonnepanelen kunt u vaak per stuk als meerwerk bestellen.
Zonwering voorbereiden
Elektrische screens, rolluiken of een knikarmscherm hebben stroom nodig boven of naast het raam. Laat daar een voeding of een loze leiding naartoe lopen, ook als de zonwering pas later komt. Dan hoeft er na de oplevering niet door de gevel of de muur gefreesd te worden.
Komt er later een slim systeem, dan kan de zonwering meedoen op zon en wind. Dat staat in het stappenplan voor zonwering.
Wat dit gemiddeld kost als meerwerk
Vereniging Eigen Huis analyseerde honderd meer- en minderwerklijsten van leden die in 2025 een nieuwbouwwoning kochten. Enkele gemiddelde prijzen inclusief btw: extra plafondlichtpunt met extra schakelaar € 336, plafondlichtpunt verplaatsen € 142, extra dubbele wandcontactdoos € 269, bewegingsmelder in plaats van schakelaar € 302, loze leiding met bedrading voor internet € 252, loze leiding vanaf de meterkast € 208, extra reservegroep € 333, extra groep met complete aansluiting € 457, buitenlichtpunt op een aparte schakelaar € 357, elektrakabel en laadpaal compleet € 4.818, extra zonnepaneel € 637.
Bij uw bouwer kan het anders zijn. Vereniging Eigen Huis raadt aan geen genoegen te nemen met 'bedragen op aanvraag' of 'prijs nader te bepalen'. Met een garantie van SWK, Woningborg of BouwGarant hoeft u voor meerwerk niet meer dan 25 procent vooruit te betalen. U kunt meerwerk ook meefinancieren in de hypotheek. Bespreek dat met uw hypotheekadviseur.